راهبرد «فشار ترکیبی»؛ واشنگتن چرا پیش از انتخابات کنگره به دنبال ماجراجویی نظامی نیست؟

به گزارش خبرنگار سیاسی زمر نیوز، در شرایطی که منطقه غرب آسیا درگیر تصاعد بحران است و معادلات امنیتی به‌طور پیوسته در حال تغییر است، پرسش‌های بنیادین درباره چشم‌انداز روابط تهران و واشنگتن، جایگاه روسیه در این معادلات و انگیزه‌های بازیگران فرامنطقه‌ای همچنان در کانون توجه است.

تغییر دستور کار امریکا: از تنگه هرمز تا اهرم هسته‌ای

تحلیل‌های میدانی نشان می‌دهد که پس از شکستِ تفاهمنامه اسلام‌آباد، امریکا راهبرد خود را بازتنظیم کرده است. واشنگتن که پیش‌تر بر «بازگشایی تنگه هرمز» به عنوان اولویت نخست جهت مهار قیمت انرژی متمرکز بود، اکنون با تکیه بر اهرم «محاصره دریایی»، این موضوع را به حاشیه رانده و تمرکز اصلی خود را بر پرونده هسته‌ای معطوف کرده است. برآورد دستگاه محاسباتی امریکا این است که با حفظ فشارِ ناشی از محاصره دریایی، می‌تواند در مذاکرات هسته‌ای امتیازات بیشتری کسب کند؛ راهبردی که نشان می‌دهد هدف نهایی، توافق عزتمندانه نیست، بلکه استحصال امتیازات یک‌جانبه است.

انتخابات کنگره؛ مانع یا فرصت؟

درباره احتمال اقدام نظامی، داده‌ها نشان می‌دهد که واشنگتن تمایل چندانی به آغاز یک ماجراجویی نظامیِ پرهزینه پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره ندارد. اولویت کاخ سفید در حال حاضر، ایجاد نوعی آرامشِ تاکتیکی برای عبور از موعد انتخابات است، مگر اینکه فرصتی برای یک اقدام نظامی با هزینه ناچیز فراهم شود. در این میان، نتانیاهو به عنوان بازیگرِ رادیکال منطقه، برخلاف امریکا، از تداوم فضای امنیتی بیشترین سود را می‌برد. او با تلاش برای «تهدیدنمایی» ایران، سعی در حفظ جایگاه سیاسی خود به عنوان «تنها منجی» در اذهان عمومیِ سرزمین‌های اشغالی دارد.

تحریم‌های ثانویه و جنگ اقتصادی

امریکا در فاز جدید فشار اقتصادی، به جای محدودسازیِ صرفِ دولت‌ها، «بخش خصوصی» کشورهای همسایه و شرکای تجاری ایران (مانند ترکیه و پاکستان) را هدف قرار داده است. هدف از این تحریم‌های ثانویه، افزایش ریسکِ تجارت با ایران تا سطحِ «غیرممکن شدنِ مبادلات» است. واشنگتن با دقتِ تمام، زنجیره تأمین، بانک‌ها، شرکت‌های بیمه و حمل‌ونقل را زیر نظر دارد تا با ایجاد ترس در لایه‌های زیرین اقتصاد، مانع از تنفس اقتصادی ایران شود.

معامله روسیه-امریکا؛ نشانی از اولویت ایران

توافق اخیر واشنگتن و مسکو بر سر صادرات فرآورده‌های نفتی روسیه در ازای بی‌طرفی در برابر زیرساخت‌های انرژی، حاوی پیامی کلیدی است: واشنگتن برای پیشبرد راهبرد خود علیه ایران، حتی حاضر است ملاحظات مربوط به جنگ اوکراین را به حاشیه براند. این اقدامِ واشنگتن گویای آن است که «پرونده ایران» در محاسبات استراتژیک فعلیِ امریکا از اولویتِ بالاتری نسبت به سایر بحران‌های جهانی برخوردار است.